Plas Broekvelden:      Mens en natuur leven zonder conflicten met elkaar 

Eind augustus 2009. Het zomert al een hele tijd in Nederland. De plas Broekvelden ligt er ook vandaag weer zonovergoten bij. Met een temperatuur van ca. 23 graden. Op het zandstrand in de noord-westhoek van de plas waar het de hele zomer druk is geweest met recreanten zijn nu maar weinig  zonaanbidders en zwemmers aanwezig. De vakantie is afgelopen dus de meeste mensen zijn weer aan het werk en de kinderen naar school. Wel nog een paar beginnende surfers, die les krijgen van instructeurs. Op de plas zijn al weer een kleine 2000 vogels aanwezig, waarvan driekwart  uit meerkoeten bestaat.

Zonnen, zwemmen en ontspannen op het zandstrand bij de Plas Broekvelden in de vakantieperiode

Het mooie van de plas Broekvelden is dat mens en de natuur op deze plas over het jaar gezien harmonieus samenleven, zonder dat dit leidt tot allerlei problemen, iets wat we in andere landelijke gebieden soms wel constateren. De mens is in de zomer actief aanwezig, en in de winterperiode hebben vogels de plas geheel voor zich als rust- en foerageergebied. Met uitzondering van een broodvisser en enkele surfers( die aan de westkant van de plas moeten blijven), is in de winterperiode de rust voor vogels gewaarborgd. Een paar andere belangrijke factoren voor de aanwezigheid van grote aantallen vogels zijn het ontbreken van jacht en de grote diepte van de plas waardoor deze vrijwel nooit dichtvriest.  

De surfplas, die in de wintermaanden afgeladen ligt met wintervogels, regelmatig > 50.000 stuks, is nu nog wel een stuk leger. Toch begint het in de loop van augustus al weer wat drukker met vogels te worden dan in de maanden juni/juli. Er is inmiddels al weer een fors aantal meerkoeten aanwezig langs de oevers. Ruim 1500 stuks en een kleine 100 knobbelzwanen. Druk vretend van waterplanten (smalle waterpest en aarvederkruid), waarvan plaatselijk grote velden voorkomen. Verder werden op 31 augustus op en nabij de Plas o.a. aan vogelsoorten  gezien:  ca. 50 futen, 13 smienten (ook al weer terug dus uit de broedgebieden), 11 visdieven, 22 aalscholvers, 35 kuifeenden, 3 krooneenden in ruikleed, 2 dodaars, 60 grauwe ganzen, 11 nijlganzen, 2 oeverlopers en een overvliegende boomvalk.

In het voorjaar verlaten de meeste vogels de plas. Ze gaan naar terug naar hun broedgebieden, min of meer precies in de periode dat het watersportseizoen begint aan te breken. Na mei zijn er nauwelijks vogels meer op Broekvelden en zeker geen zeldzame rode lijstsoorten. Plas Broekvelden heeft sinds een aantal jaren een beschermde status en is aangewezen als Vogelrichtlijngebied voor soorten als smient, krakeend en kleine zwaan. Het mooie van deze plas is dat de recreatieve functie en de vogelkundige elkaar op geen enkele manier in de weg zitten.

 
In de winterperiode  (tijdens een strenge vorstperiode) zitten de smienten op de plas Broekvelden als een kluit bij elkaar.


11 januari 2009. Enkele tienduizenden smienten nabij en op een ijsveld op de Plas Broekvelden Een groot aantal vogels 
zit dicht op elkaar gepakt op het ijs. 

Wandeling alleen rondom plas Broekvelden
 

Wandeling bij de plas Broekvelden. De korte route met alleen het rondje surfplas. Een mooi vertrekpunt is het restaurant gelegen aan de westkant van de plas in het Reeuwijkse Hout. Gemakkelijk te bereiken, ook vanaf RW A-12.

Wandeling rondom plas Broekvelden + Prinsendijk/Kippenkade

U kunt er ook voor kiezen een wat langere wandeling te maken en aan de oostkant van de surfplas het doodlopende weggetje s' Gravekoopsedijk in te gaan. Via de Prinsendijk langs de Enkele Wiericke loopt U of via de Kippenkade of via het iets meer zuidelijk gelegen fietspad naar de Nieuwenbroeksedijk en via de Lecksdijk loopt U dan weer terug langs de Plas Broekvelden naar het restaurant. U kunt er ook voor kiezen om het laatste stukje via de zuidkant van de plas Sloene (Oudeweg-Steupel) te lopen.
Deze 

Op de achtergrond het restaurant in de Reeuwijkse Hout. Dit is een prima vertrekpunt voor het maken van een  wandeling 
rondom de surfplas. Het restaurant is iedere dag vanaf 10.00 uur open.

In de zomermaanden wordt er volop gesurfd op de plas Broekvelden. De Goudse kanovereniging De Peddel geeft hier instructie 
aan beginnende  kanoërs.

Gefotografeerd vanaf het fietspad aan de noordkant van de surfplas. Meerkoeten en een eenzame surfer op de achtergrond

Plas Broekvelden op 25 juli 2006. Op de voorgrond een veld met smalle waterpest waar knobbelzwanen en meerkoeten gek op zijn. In de periode dat deze waterplant massaal aanwezig zijn vreten ze er flink van.

De surfplas Broekvelden  is een mooi voorbeeld dat recreatie en natuur niet met elkaar strijdig hoeven te zijn.

Zomers verblijven er met mooi weer grote aantallen zonaanbidders en zwemmers bij het zandstrand aan de westkant en maar weinig vogels. In het najaar en winter verblijven grote aantallen vogels op de plas. Met de surfclub zijn speciale afspraken gemaakt om de verstoring van de vogels in de winterperiode zoveel mogelijk te vermijden. Surfers komen niet de oosthoek van de plas in najaar en winter, in de periode dat er veel vogels aanwezig zijn.

    

In 2003 zijn in het zuidelijke deel van de plas Broekvelden diverse eilandjes opgespoten. Maar die waren al weer snel grotendeels 
weggespoeld. Daarna zijn in 2005 nogmaals eilanden aangelegd waarvan een deel d.m.v. het volspuiten van zgn. geotubes met bagger. 
Maar ook die kunstmatige eilanden zijn vrijwel allemaal weer in de golven verdwenen. Een spreekwoord zegt,  3x is scheepsrecht, 
maar dat geldt niet voor een hernieuwde poging om de eilanden opnieuw aan te leggen, want de Gemeente Reeuwijk stopt er 
geen geld meer in heb ik begrepen. Wilt U meer over de eilanden lezen klik hier

 
Visdiefpaartje waarvan de man baltst. Op de kunstmatige eilandje in plas Broekvelden broedt de laatste jaren een flinke 
kolonie. Maar door het wegspoelen van die eilanden dreigt daar nu wel een eind aan te komen.

  
Dansmuggen uitrustend in het riet en vliegend.

De miljoenen dansmuggen die in het voorjaar het Reeuwijkse Plassengebied bevolken kunnen het de mens op een fiets- of wandeltochtje  in de maanden mei-juni knap lastig maken. Je moet met je mond dicht fietsen anders wordt je ongewild getrakteerd op een  extra portie proteïnen  in de vorm van een wolk dansmuggen.  Deze dansmuggen zijn absoluut onschuldig, het zijn geen steekmuggen, maar het kan wel  uiterst  vervelend zijn als je in een zo'n wolk terecht komt.
Vanuit de agrarische wereld  wordt nogal fel gereageerd op het probleem van muggen in de te ontwikkelen natte natuur rond de Wiericke. Vernatting van de natuur door de (toekomstige) aanleg van de natte as (groene ruggengraat) betekent vanuit hun beleving een toenemend risico op ziekten zoals malaria, knokkelkoorts, tijgermuggen  en andere onbekende ziekten die in moerasgebieden rondwaren. Dat geldt dus niet voor de dansmuggen. Ze zijn alleen hinderlijk voor de mens maar vormen wel een belangrijke voedselbron voor onder meer vogels, amfibieën /reptielen, vissen en grotere insectensoorten.

 

Het mooie van het regelmatig zwerven door het Groene Hart is dat je vrijwel altijd wel iets leuks tegenkomt. Vandaag dus 
een papegaaiachtige, een rosella. Zat in een zwarte els langs de Kooidijk bij de plas Broekvelden. Een ontsnapte vogel, dat was  
wel duidelijk. Of deze vogel het op de langere termijn gaat redden is minder duidelijk. De papegaaiachtige zat er volgens 
buurtbewoners  al een paar dagen en leek het wel naar zijn zin te hebben.

 


De meest algemene libellensoort in het Reeuwijkse Plassengebied is de paardenbijter. Deze Libellensoort is vrij groot (ca. 5 cm) 
en vliegt als een miniatuurhelikopter rond.


De kleine roodoogjuffer is veel kleiner dan de echte libellen en behoort tot de waterjuffers. Hier een parend mannetje en vrouwtje 
wat eieren aan het afzetten is tussen het gedoornd hoornblad. Links het mannetje met de rode ogen en rechts met groene ogen 
het vrouwtje. De vleugels weerspiegelen in het water.

Op zonnige dagen is het niet uitgesloten dat U tijdens een wandeling rond de surfplas een ringslang te zien krijgt

  

 
Verschillende roodwangschildpadden (ontsnapte exemplaren) huizen al een paar jaar in het Reeuwijkse Plassengebied. 
Hier een exemplaar zwemmend met kop en een deel van het schild boven water.

Al vanaf het moment van het onder waterzetten van de polder Broekvelden (april 1970)  verblijven in het voorjaar (maanden april/mei) 
regelmatig groepjes geoorde futen op de surfplas. Ze hebben zich echter nog niet als vaste broedvogels gevestigd. 

Een blik in de polder Oukoop vanaf het fietspad Driebruggen-Reeuwijk.  Grauwe ganzen doen het inmiddels zo goed als broedvogel 
dat men ze min of meer als een plaag ervaart.

 

In de polders Sluipwijk/Oukoop ten oosten van de plas Broekvelden verblijven al een paar jaar vele honderden brandganzen. 
Omstreeks 1990 zijn de eerste paren in dit polderdeel gaan broeden en inmiddels is het aantal brandganzen fors toegenomen. 
Men tracht nu de aantallen in toom te houden door de eieren van de (inmiddels honderden nesten) te schudden.