Een eerdere vertelling over de vele muggen in het Reeuwijkse Plassengebied leverde nogal wat reacties op. De meningen waren verdeeld. Sommigen mensen reageerden uiterst negatief omdat muggen in hun beleving alleen maar vervelende steekbeesten zijn die geen enkele functie hebben. Een reactie ging alleen maar over het nutteloze uitbreiden van natte natuur en daarmee het vergroten van het risico op het verschijnen van malaria muggen. Maar er waren ook reacties van mensen die in de gaten hebben dat de aanwezigheid van al die (onschuldige en niet stekende) dansmuggen van groot belang zijn voor diverse soorten trek- en broedvogels in het gebied. 

Dat die vele muggen uiterst nuttig zijn wil ik ook nog eens graag onder de aandacht brengen. Uiteraard hebben we er enige last van, zeker als we op de fiets zitten en door een wolk muggen fietsen met open mond omdat we verbaasd zijn door de aanwezigheid van die gigantische aantallen muggen. Een grote kans heb je dan dat er een half dozijn muggen je mondholte invliegt. Ze zijn rijk aan proteïne dus als je ze doorslikt is het ongewild ook nog goed voor de energiebalans en vetreserves van het menselijk lichaam.

Hier gaat het om. Dit is een van de miljarden muggen die momenteel het Reeuwijkse Plassengebied bevolken.  
Close up van een dansmug, ook wel vedermug genaamd. Een onschuldige muggensoort die niet steekt.

De miljoenen en ik vermoed dat het eerder om miljarden (dans)muggen gaat, (welke dus niet steken), vormen een belangrijke voedselbron voor onze Reeuwijkse broedvogels maar ook voor verschillende trekvogels die het Reeuwijkse Plassengebied  als tussenstation gebruiken om bij te tanken op hun trektocht naar in Noord-Europa gelegen broedgebieden  Dat kunnen ze doen dank zij de aanwezigheid van al die miljoenen muggen. Daarmee vullen ze hun vetreserves aan, waardoor ze weer op kracht komen, en kunnen met die opgebouwde vetreserves weer naar een volgend tussenstation vliegen om zodoende uiteindelijk in hun broedgebied terug te keren. We weten dat trekvogels in staat zijn om extra vetreserves aan te leggen om grote afstanden te kunnen overbruggen. Daarbij kan zelfs het hele inwendige lichaam van een vogel veranderen. Om energie te hebben voor die lange vluchten eten veel vogelsoorten zich voor een trektocht letterlijk vet, soms met een verdubbeling van hun gewicht tot gevolg. Dit proces wordt opvetten genoemd. Trekvogels als dwergmeeuwen, zwarte stern en gierzwaluwen profiteren van al die vele muggen en benutten de Reeuwijkse Plassen als tijdelijk restaurant.

In onderstaand tabel (tellingen Freek Mayenburg) kunt U nog eens terugzien de aantallen trekvogels die eind april/begin mei tijdelijk op de plas Broekvelden verbleven, hun buikjes vol etend met de miljoenen aanwezige muggen. 15 mei 2010 was het zo'n beetje afgelopen. De wind die langdurig vanuit het noorden had gewaaid was naar het westen gedraaid. De dwergmeeuwen, zwarte sterns en gierzwaluwen waren op een enkele achterblijver na verdwenen. Naast de genoemde trekvogelsoorten profiteren  ook andere vogelsoorten zoals kokmeeuwen, visdieven, krakeenden, krooneenden en andere in het Reeuwijkse Plassengebied voorkomende broedvogels (waaronder grote karekiet) van de aanwezige muggen als voedselbron.

Datum	tijdstip	windrichting	dwergmeeuw	zwarte stern	Gierzwaluw
23-apr-10	11.00	oost zwak	350	400
24-apr-10	7.45	oost zwak	350	n.g.
24-apr-10	10.15	oost matig	350	300
24-apr-10	17.00	oost matig	800	300
25-apr-10	7.15	oost zwak	125	250
25-apr-10	16.00	oost matig	600-700	250
26-apr-10	10.30	zuid-west matig	900	550
27-apr-10	16.30	zuid-west matig	600	700
28-apr-10	7.30	zuid zwak	80	400
28-apr-10	15.30	zuid matig	200	450
28-apr-10	20.30	zuid windstil	??	700-800
1-mei-10	15.00	zuid matig	25	225
4-mei-10	13.00	noord hard	1	300
7-mei-10	11.00	noord-oost matig	4	n.g.	1600
8-mei-10	11.00	noord-oost zwak	3	15	10
9-mei-10	12.15	noord-oost matig	1	20	1100
10-mei-10	10.15	noord-oost matig	0	30	500
11-mei-10	10.30	noord-oost matig	1	20	1000
11-mei-10	13.50	noord-oost matig	0	25	400
12-mei-10	16.00	noord matig	0	20	750
13-mei-10	10.30	noord matig	1	11	2300
14-mei-10	9.30	noord zwak	0	7	80
15-mei-10	9.30	west zwak	0	1	3

Nog een paar foto's waarop dansmuggen zijn te zien zittend op bladeren van de zwarte els.

Een groepje gierzwaluwen jagend op insecten boven de surfplas op 9 mei 2010. Op de achtergrond het restaurant aan de westkant 
waar ze verrukkelijke koffie met gebak presenteren. Werkelijk overal  boven de plas vlogen gierzwaluwen. Ik schatte het aantal op 1100 stuks.

Naar muggen jagende gierzwaluwen boven de plas Broekvelden

Gierzwaluwen zijn super snelle vliegers. Hun belangrijkste voedselbron zijn insecten. Het is bekend dat gierzwaluwen langdurig 
met de bek open vliegen  om op die manier de insecten als het ware uit de lucht te scheppen. Op deze foto is mooi een gierzwaluw 
te zien die met zijn bek open vliegt.

Tussen de grote aantallen gierzwaluwen op plas Broekvelden vlogen ook een paar honderd boerenzwaluwen. Hier rust een groepje 
in een rietkraag aan de noordkant van de surfplas. Tussen de boerenzwaluwen ook een paar oeverzwaluwen.

Ook de momenteel op de plas Broekvelden aanwezige krooneenden hebben het uiterst druk met het ophappen van in het water 
terecht gekomen insecten.

Roodwangschildpad

De 'Reeuwijkse' exoot roodwangschildpadden zijn inmiddels ook weer uit de winterslaap ontwaakt. De exemplaren aan de 
Twaalfmorgen en aan de Lecksdijk laten zich al weer uitgebreid bewonderen op hun dagelijkse zonplekje. Maar de laatste week met 
die lage temperaturen heb ik ze niet gezien.

Net als de bovenste foto van de roodwangschildpad is ook deze foto gemaakt aan de Twaalfmorgen in Reeuwijk. De roodwangschildpad heeft een zonplekje gevonden op het gras langs de oever op een stukje waar de beschoeiing is verzakt. Steeds meer oevers van legakkers en eilandjes in het Reeuwijkse Plassengebied worden voorzien van (hardhouten) beschoeiingen. De aanleg van zulke beschoeiingen maakt het voor dieren waaronder vogels een stuk moeilijker om vanuit het water aan land te komen. 

Als voorbeeld haal ik aan het probleem van wilde eenden met kuikens. De kuikens kunnen door zo'n beschoeiing maar moeilijk op de kant komen. Moeder wilde eend probeert de kuikens dan met lokgeroep de kant op te krijgen maar dat lukt maar amper. Het aanbrengen van een paar plankjes waarop dwarslatjes zijn aangebracht maakt het op de kant komen van de eendenkuikens al een stuk eenvoudiger.

Roodwangschilpad liggend op zijn (of haar) favoriete zonplekje langs de Lecksdijk. Steeds meer recreanten kennen het plekje waar 
de roodwang ligt te zonnen inmiddels en kijken op hun wandeltocht uit naar de schildpad.